design as politics.png

LEERSTOEL DESIGN AS POLITICS

 

Design as Politics was een leerstoel aan de faculteit Bouwkunde van de Technische Universiteit Delft, geïnitieerd in 2008 door het (Ministerie van Infrastructuur en Milieu) en geleid door Wouter Vanstiphout. ​De projecten, het studentenwerk en de publicaties stonden in het teken van de relatie tussen ontwerp en overheid.


Design as Politics heeft de grenzen, overeenkomsten en spanningen tussen de gebieden van politiek en design verkend, onderzocht en gedefinieerd. Zij begrijpt politiek in de breedst mogelijke zin en heeft het gedefinieerd als het niveau in de samenleving waarop tegenstrijdige belangen tussen groepen burgers zichtbaar worden en worden opgelost, vaak door middel van debat en onderhandeling, maar mogelijk ook door het uitoefenen van macht of het gebruik van fysiek geweld. Politiek als bijvoeglijk naamwoord, om een visie op de samenleving te kunnen formuleren waarin bepaalde belangen bewust hogere waarden krijgen dan andere, en om de beschikbare instrumenten te weten te gebruiken om deze visie op de samenleving om te zetten in actie.


Design as Politics beschouwde politiek als een belangrijke dimensie van design en tegelijkertijd design als een even belangrijk instrument voor het beoefenen van de politiek. Dit betekent dat het kijken naar het domein van de politiek het instrumentarium van de ontwerper zal vernieuwen, terwijl het ruimtelijk perspectief van de ontwikkelingen in de samenleving zal worden beschouwd als een verrijking van het bestaande politieke instrumentarium. Met dit uitgangspunt is de leerstoel expliciet op zoek gegaan naar alternatieven voor de klassieke top-down planningsmethoden en sturingsmechanismen, waarmee overheden zich in de 20e eeuw hebben gemanifesteerd. Dit gebeurde tegen de politieke achtergrond, waarin sterk de nadruk wordt gelegd op decentralisatie van overheidstaken en een grotere betrokkenheid van burgers bij de zogenaamde civil society. Dit riep en roept nog steeds op tot alternatieve modellen en instrumenten, die ons in staat stellen om grotere verschillen op een kleiner, regionaal en zelfs lokaal niveau te laten ontstaan. Door middel van onderzoeksprojecten, ontwerpstudio's en een serie lezingen heeft de leerstoel onderzocht wat de gevolgen van dit veranderende systeem zijn voor het ontwerp en hoe ruimtelijke kwaliteit het beste kan worden gecreëerd, nu en in de toekomst.